АСПАРТАМ
Кереш сүз
Аспартам - ясалма татлыландыргыч, ул аминокислота дипептид туындысы. Ул 1965 елда химиклар тарафыннан җәрәхәт препаратларын эшләгәндә ачылган. Аның түбән дозасы, югары татлылыгы, яхшы тәме, цитрус һәм башка җимешләрнең тәмен яхшырта алуы, калорияләрне киметүе, кариес булмавы һәм сахарин кебек ясалма синтетик татлыландыргычларга караганда түбәнрәк токсиклыгы кебек өстенлекләре бар.
Химик үзлекләр
Ак кристалл порошок, иссез, көчле татлылык, саф татлылык, сахарозага караганда 100~200 тапкыр татлырак. Эрү температурасы 235℃ (таркалу). Аминокислоталарның гомуми үзлекләренә ия. Коры шартларда яки 2 дән 5 кә кадәр рН диапазонында тотрыклы. Көчле кислоталы су эремәсендә мономер аминокислоталарын алу өчен гидролизланырга мөмкин.
КУЛЛАНЫГЫЗ
Аспартам - L-аспартин кислотасы һәм L-фенилаланин синтезы. Дипептид кеше организмы тарафыннан тулысынча үзләштерелә һәм метаболизмга керә ала. Ул токсик түгел һәм зарарсыз, куркынычсыз һәм ышанычлы. Тәме саф һәм салкын. Ул сахарозага охшаган, ләкин татлылыгы сахарозага караганда 200 тапкыр артыграк, ә калориясе сахарозаның 1/200 өлешенә генә тигез. Даими ашау тешләр чыгармый, кан шикәренә тәэсир итми һәм симерү, гипертония, йөрәк авыруларына китерми. Ул төрле ризыкларга, өстәмә продуктларга һәм барлык төр газлы һәм каты эчемлекләргә киң өстәлә, һәм 4000 дән артык төрле аспартам кулланылган. Аны азык өстәмәсе һәм югары татлылык белән туклыклы татлыландыргыч буларак кулланырга мөмкин.
